น้ำที่เป็นด่างหรือกระด้างทำให้สารบางกลุ่มเสื่อมฤทธิ์ตั้งแต่ยังไม่ออกจากถัง โดยไม่มีอะไรให้เห็นด้วยตา
เกษตรกรส่วนใหญ่ใช้น้ำที่หาได้ใกล้แปลง ไม่ว่าจะเป็นน้ำบ่อ น้ำคลอง หรือน้ำประปาหมู่บ้าน โดยไม่ได้คิดว่าน้ำจะมีผลอะไร แต่คุณสมบัติของน้ำมีผลกับสารเคมีหลายกลุ่มอย่างชัดเจน
ความเป็นกรดด่างของน้ำ
- สารกำจัดแมลงหลายกลุ่มสลายตัวเร็วขึ้นมากเมื่ออยู่ในน้ำที่เป็นด่าง กระบวนการนี้เริ่มทันทีที่ผสมลงถัง ไม่ต้องรอถึงวันรุ่งขึ้น ในน้ำที่เป็นด่างมาก สารบางตัวเสื่อมฤทธิ์ไปมากตั้งแต่ยังไม่ได้พ่น
สิ่งที่เห็นคือ "พ่นแล้วไม่ได้ผล" ซึ่งมักถูกตีความว่าแมลงดื้อยา แล้วนำไปสู่การเพิ่มอัตราหรือเปลี่ยนสาร ทั้งที่ต้นเหตุอยู่ที่น้ำ
น้ำกระด้าง
- น้ำที่มีแคลเซียมและแมกนีเซียมสูง ซึ่งพบมากในน้ำบาดาลบางพื้นที่ ทำให้สารกำจัดวัชพืชบางชนิดจับตัวกับแร่ธาตุในน้ำจนพืชดูดซึมได้น้อยลง ผลคือต้องใช้มากขึ้นเพื่อให้ได้ผลเท่าเดิม
ตะกอนและสิ่งสกปรก
- น้ำขุ่นที่มีดินตะกอนแขวนลอยทำให้สารบางชนิดถูกดูดซับไว้กับอนุภาคดินแทนที่จะออกฤทธิ์ และตะกอนยังเป็นสาเหตุอันดับหนึ่งของหัวฉีดอุดตัน ซึ่งเป็นปัญหาที่กระทบงานพ่นด้วยโดรนมากเป็นพิเศษ เพราะหัวฉีดมีรูเล็กกว่าเครื่องพ่นทั่วไป
ทำอะไรได้บ้าง
- กรองน้ำก่อนลงถังเสมอ อย่างน้อยที่สุดคือผ่านผ้ากรองหรือตะแกรงถี่ ขั้นตอนนี้ใช้เวลาไม่กี่นาทีและป้องกันปัญหาหัวฉีดได้เกือบทั้งหมด
ตรวจค่าความเป็นกรดด่างของแหล่งน้ำที่ใช้ประจำสักครั้ง ชุดตรวจแบบกระดาษราคาไม่แพงและใช้ง่าย รู้ค่าครั้งเดียวก็ใช้อ้างอิงได้นาน เพราะแหล่งน้ำเดิมมักมีค่าใกล้เคียงเดิม
ผสมแล้วพ่นให้เร็วที่สุด อย่าผสมทิ้งไว้ ยิ่งทิ้งไว้นาน สารยิ่งมีเวลาสลายตัวในน้ำ
ถ้าน้ำในพื้นที่มีปัญหาชัดเจน มีสารปรับสภาพน้ำที่ใช้แก้เรื่องนี้โดยเฉพาะ แต่การเลือกและอัตราการใช้ต้องดูจากค่าน้ำจริงและชนิดสารที่จะผสม จึงควรปรึกษาเจ้าหน้าที่ก่อน ไม่ใช่ใส่ตามที่คนอื่นบอก หมายเหตุสำคัญ บทความนี้อธิบายหลักการทั่วไปเพื่อความปลอดภัย ไม่ใช่คำแนะนำการใช้สารเคมีรายการใดรายการหนึ่ง อัตราผสม ชนิดพืชที่ใช้ได้ และระยะเวลาที่ต้องเว้น ต่างกันตามผลิตภัณฑ์และเปลี่ยนตามประกาศของทางราชการ ให้ยึดฉลากของสารนั้นเป็นหลักเสมอ และปรึกษานักวิชาการเกษตรหรือเจ้าหน้าที่ของเราก่อนตัดสินใจใช้